DGA

Wat is de financiële positie van een directeur-grootaandeelhouder?
Bent u of wordt directeur-grootaandeelhouder in een bv? Dan neemt u een bijzondere juridische positie in, die tal van financiële gevolgen heeft. Hebt u alle aspecten van het dga-schap goed op een rij?

 

Wat is er zo apart aan het dga-schap?
Als directeur-grootaandeelhouder bent u bestuurder van een rechtspersoon, doorgaans een bv. Tegelijk bent u bij deze bv in dienst als directeur. Als werkgever moet u zichzelf dus een reëel salaris uitbetalen. Verder kunt u zichzelf belonen door middel van dividend. U kunt zelfs vanuit uw bv uw eigen hypotheekverstrekker zijn. Het gevolg is dat u doorgaans in alle drie boxen van de inkomstenbelasting aangifte moet doen.

 

Hoe betaalt u zichzelf salaris uit?
In principe mag u als dga zelf bepalen hoeveel salaris u aan uzelf toekent. Toch is die toekenning wel aan enkele grenzen gebonden. Er zijn recent zelfs meer beperkingen bij gekomen.

  • Gebruikelijk loon

Als eerste geldt de gebruikelijkloonregeling. Volgens deze regeling moet u uzelf minimaal zo’n € 45.000 bruto per jaar uitbetalen. De regeling is in het leven geroepen om te voorkomen dat u zichzelf volledig in dividend laat uitbetalen. Dividend wordt vriendelijker belast dan salaris.

Alleen in bepaalde omstandigheden mag u van dit gebruikelijk loon afwijken: als uw bedrijf structureel verlies lijdt of net is begonnen, als u parttime werkt of als u gedeeltelijk arbeidsongeschikt bent. Let wel: u moet zelf aantonen dat er sprake is van een van deze redenen. Tijdig contact opnemen met de fiscus is raadzaam als u dit van plan bent.

  • Vergelijkingsmethode

Sinds een paar jaar is daar de vergelijkingsmethode bij gekomen. Die komt erop neer dat u uw salaris moet afstemmen op het hoogste salaris onder uw werknemers dan wel het salaris van de werknemer die het werk doet dat het meest op uw werk lijkt. Uw salaris mag daar maximaal 25% van afwijken. Is er een mede-directeur die € 100.000 bruto per jaar verdient? Dan moet u zichzelf minimaal een jaarsalaris van € 75.000 bruto toekennen.

Zijn er vergelijkbare werkzaamheden die lager worden beloond dan het gebruikelijk loon? Dan mag u zichzelf ook een lager loon toekennen. Ook hier ligt de bewijslast bij u. Betaalt u zichzelf méér dan het gebruikelijk loon uit, maar vindt de fiscus dat alsnog te laag? Dan ligt de bewijslast bij de fiscus.

  • Afroommethode

Bij vrije beroepen zoals arts, notaris, jurist of adviseur past de fiscus nog weleens de afroommethode toe. Die is van toepassing als u als directeur-grootaandeelhouder meer dan 90% van de winst voor uw rekening neemt. De fiscus roomt dat percentage dan af tot 75%.

De gebruikelijkloonregeling maakt de afroommethode doorgaans overbodig, maar soms blijkt hij in de ogen van de fiscus nog nodig. Dat gebeurt als u een hoge winst boekt en er een groot verschil bestaat tussen uw taken en die van het best vergelijkbare andere dienstverband in het bedrijf – denk aan een arts en een doktersassistent. De rechter heeft de fiscus echter diverse malen teruggefloten in het gebruik van de afroommethode, zo blijkt uit recente uitspraken. Rechters oordeelden daarin dat de afroommethode alleen mag worden toegepast als de vergelijkingsmethode niet mogelijk is.

Wat doet u met dividend en pensioen in eigen beheer?
Bouwde u een pensioen in uw eigen bv op en keerde u zichzelf af en toe dividend uit? Dan is voorzichtigheid geboden. De Belastingdienst vergelijkt namelijk de fiscale en commerciële waarde van uw pensioen. Als u uzelf te veel dividend uitkeert, zal de fiscus dat beschouwen als afkoop van het opgebouwde pensioen. U wordt dan aangeslagen over de totale commerciële waarde van uw pensioen (meestal tegen het tarief van 52%), terwijl u ook 20% revisierente moet betalen.

De oorzaak ligt in het verschil in rekenrente dat voor de waarde van uw pensioen wordt gehanteerd. De fiscus rekent momenteel nog met een fictieve rente van 4% terwijl de marktrente veel lager ligt. Ook houdt de fiscale waardering geen rekening met na-indexatie van uw pensioenuitkering en evenmin met leeftijdsterugstellingen en het risico op eerder overlijden.
Als uw pensioen tegen de commerciële waarde op de balans van de bv zou staan, zou uw uitkeerbare winstreserve heel anders zijn. Daardoor hebt u minder ruimte voor uitkeren van dividend dan wanneer u de fiscale waarde zoals die op de balans staat het uitgangspunt is.

Hoe kunt u schuiven met vermogenscomponenten?
Uw bijzondere positie als directeur-grootaandeelhouder maakt het mogelijk om zeer flexibel met uw vermogenscomponenten te schuiven. Als uw onderneming groeit, kunt u de structuur uitbreiden met een holdingmaatschappij. Het vastgoed van het bedrijf kan een plaats vinden in een afzonderlijke onroerendgoed-bv. Uw oorspronkelijke bv wordt dan de werkmaatschappij. Vervolgens kunt u voor een optimaal fiscaal resultaat schuiven met winst en verlies.

Ook privé kunt u vermogen opbouwen, bijvoorbeeld door uzelf dividend uit te keren. U betaalt daar 25% belasting over in box 2. Wordt de onderneming erg vermogend? Dan kan het interessant zijn om een vrijgestelde beleggingsinstelling  (VBI) op te richten. Beleggen vanuit een VBI is onder voorwaarden vrijgesteld van vennootschapsbelasting.

En als u uit het bedrijf wilt stappen?
Als u het einde van uw werkzame leven nadert, wordt het tijd om na te denken over bedrijfsoverdracht. Ook kunt u het bedrijf beëindigen. Door de jaren heen kan er veel waarde zijn opgebouwd in uw onroerendgoed-bv. En als u goed hebt geboerd, zit er ook overwinst in uw werkmaatschappij.

Die winst kunt u – na belasting en aflossing van schulden – onderbrengen in uw holdingmaatschappij. Dat is doorgaans de enige bv die u overhoudt als u stopt met werken. Deze bv vol cash kunt u gebruiken om een pensioen aan uzelf uit te keren. Dividend uitkeren aan privé kan ook – daarover is vervolgens de vermogensrendementsheffing in box 3 van toepassing als u de uitkering niet direct opmaakt. Tot voor kort kon u een pensioen in eigen beheer opbouwen, maar die mogelijkheid is sinds kort afgeschaft.

De juiste keuzes
Het optimale dga-loon, uitkeren van dividend of niet, het schuiven met vermogenscomponenten: het zijn kwesties die een specialistisch oog verdienen. Dat geldt ook voor het bepalen wat u nodig hebt als u na een werkzaam leven uit de bv stapt. Een gecertificeerd financieel planner met het FFP-keurmerk verplaatst zich in uw situatie en helpt u om de keuzes te maken die bij uw leven en uw bedrijf passen.