Inloggen
Een woning kopen is voor veel starters lastig. Ouders met beschikbaar vermogen kunnen helpen door een bedrag te schenken of te lenen. Een lening tussen ouders en kind wordt vaak een familiebank genoemd. Beide mogelijkheden kunnen aantrekkelijk zijn, maar hebben verschillende financiële en fiscale gevolgen.
Een familielening
Bij een familielening blijft het vermogen binnen de familie. In plaats van rente aan de bank betaalt het kind rente aan de ouders. Wil het kind de rente kunnen aftrekken als hypotheekrente, dan moet de lening aan bepaalde fiscale voorwaarden voldoen. Zo moet een nieuwe eigenwoninglening in beginsel binnen 30 jaar ten minste annuïtair of lineair worden afgelost. Ook moet de rente in lijn liggen met de marktrente en moeten de afspraken goed worden vastgelegd.
Voor ouders is het belangrijk om daarbij naar hun eigen financiële toekomst te kijken. Kunnen zij het geld langere tijd missen? Misschien is het vermogen later nodig als aanvulling op het pensioen of voor andere grote uitgaven. Uitgeleend geld is immers niet zomaar beschikbaar.
Lenen en schenken combineren
Een familielening kan ook worden gecombineerd met schenken. Het kind betaalt bijvoorbeeld rente en aflossing, terwijl de ouders jaarlijks besluiten een bedrag terug te schenken binnen de geldende vrijstelling. Zo kunnen de lasten voor het kind worden beperkt. De lening en de schenking moeten daarbij wel afzonderlijke handelingen blijven.
Een familielening kan bovendien worden gecombineerd met een reguliere hypotheek bij een bank. Verschillende hypotheekverstrekkers accepteren zo’n combinatie. De familielening moet wel worden opgegeven en de bank beoordeelt de voorwaarden en financiële verplichtingen.
Of toch direct schenken?
Bij vermogensoverdracht wordt vaak geprobeerd schenkbelasting zoveel mogelijk te voorkomen. Maar schenkbelasting betalen betekent niet automatisch dat schenken financieel ongunstig is.
Stel dat ouders € 100.000 beschikbaar hebben en hun kind gebruik kan maken van de eenmalig verhoogde vrijstelling van ongeveer € 33.000 (2026). Over ongeveer € 67.000 is dan 10% schenkbelasting verschuldigd: circa € 6.700.
Dat is een behoorlijk bedrag. Maar na de schenking is het vermogen direct van het kind en kan het daar verder renderen. Blijft het vermogen bij de ouders en groeit het nog jarenlang door, dan kan ook die vermogensgroei uiteindelijk in de nalatenschap vallen. Afhankelijk van de omvang van de nalatenschap kan daardoor later meer erfbelasting verschuldigd zijn. Soms kan nu schenken en schenkbelasting betalen daarom aantrekkelijker zijn dan wachten.
Bij een lening blijft de vordering onderdeel van het vermogen van de ouders en telt deze mee in box 3 en mogelijk voor vermogensafhankelijke regelingen zoals de CAK bijdrage.
Er is daarom niet één oplossing die altijd het beste is. Laat de keuze niet alleen bepalen door wat fiscaal het voordeligst lijkt. Minstens zo belangrijk is wat past bij de situatie, wensen en financiële toekomst van ouders en kind. Is het geld later nog nodig? Willen ouders de regie over het vermogen houden? En wat betekent lenen of schenken voor het kind? Een financieel planner kan de verschillende mogelijkheden doorrekenen en deze financiële én fiscale gevolgen samenbrengen. Zo ontstaat een oplossing die niet alleen slim is, maar vooral past bij de familie.
